Ο Τραμπ σηματοδοτεί την επιστροφή των F-35 στην Τουρκία, διαταράσσοντας την ισορροπία δυνάμεων στο ΝΑΤΟ σχετικά με το ρωσικό πυραυλικό σύστημα S-400! Τελικά γιατί τα λέει αυτά ο Τράμπ; Να σπρώξει την Τουρκία εναντίων της Ρωσίας και να χτυπηθούν μεταξύ τους
Γράφει ο Γεώργιος Δικαίος στις 8 Ιουλίου 2026

Ο Τραμπ σηματοδοτεί την επιστροφή των F-35 στην Τουρκία, διαταράσσοντας την ισορροπία δυνάμεων στο ΝΑΤΟ σχετικά με το ρωσικό πυραυλικό σύστημα S-400
Η πιθανή ανάκληση από την Ουάσινγκτον της απαγόρευσης των F-35 στην Τουρκία θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει την αεροπορική ισχύ του ΝΑΤΟ, να δοκιμάσει τις κόκκινες γραμμές ασφαλείας για τους S-400 και να ανοίξει ξανά μία από τις πιο εκρηκτικές αμυντικές διαμάχες της συμμαχίας.
Τελικά γιατί τα λέει αυτά ο Πρόεδρος Τραμπ; Αναβάθμιση της Τουρκίας; Υπογραφή συμφωνιών για τα κοιτάσματα της Ανατολικής Μεσογείου; Κακές σχέσεις με την Ρωσία στα όρια πολέμου; Κάτι άλλο; Το τέλος Ερντογάν και η διάλυση της Τουρκίας; Με δυο λόγια ο Τράμπ προσπαθεί να πλησιάσει την Τουρκία για να υπογράψει τις συμφωνίες για την μοιρασία των κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου και να δώσει ένα μερίδιο στην Τουρκία. Προσοχή να δώσει ένα μερίδιο στην Τουρκία που δεν το δικαιούται από τα κοιτάσματα Ελλάδας και Κύπρου, να υπογράψει για λύσιμο του Κυπριακού και η Κύπρος να μπει στο ΝΑΤΟ και το κυριότερο από όλα! Να δέσει τα χέρια της Τουρκίας για περισσότερο από 50 χρόνια να μην κάνει απολύτως τίποτα στην περιοχή. Δηλαδή να τα αποδεχτεί όλα και να κάτσει στα αυγά της, να υπάρχει ησυχία και ειρήνη για να γίνουν οι εξορύξεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Θα στηθούν παραπάνω από 100 θαλάσσιες εξέδρες σε πρώτη φάση και μετά περισσότερες! Τα χρήματα που απαιτούνται για να γίνουν οι επενδύσεις για την εξόρυξη είναι τεράστια ποσά, 500 δισεκατομμύρια σε πρώτη φάση και με τις επόμενες επενδύσεις θα ξεπεράσουν το ένα τρισεκατομμύριο $. Θα τα διαθέσουν οι εταιρίες για να έρθει η Τουρκία μετά και να διαλύσει τα πάντα; Εδώ έχουν καταφέρει να εξοντώσουν όλες τις ισλαμικές οργανώσεις για να αποφύγουν τις επιθέσεις αυτοκτονίας στις θαλάσσιες εξέδρες, λέτε να αφήσουν την Τουρκία να κάνει ότι θέλει;
Στην Άγκυρα πήγαν τα δικά μας ξεφτέρια και ο Ντόκος που θα έπρεπε να είχε παραιτηθεί με τα λάθη που έκανε! Ξέρουν γιατί πήγαν εκεί; Τι πιέσεις θα δεχθούν; Τι θα γίνει εκεί στις κατ' ιδίαν συναντήσεις; Δεν έχουν ιδέα τι τους περιμένει και δεν ξέρουν τι τους γίνετε, αν και οι σφαλιάρες θα πέσουν μετά. Να συμφωνήσει ο Ερντογάν σε όσα του πουν και θα έχει ότι θέλει, αλλά η Γαλάζια Πατρίδα πάει περίπατο, να μην πλησιάσει τους BRICS, να μην έχει σχέση με την Κίνα! Να μην γίνει ο δρόμος του Μεταξιού που θα φτάσει στον Βόσπορο, να μην γίνει η διασύνδεση του σιδηροδρόμου Τουρκίας, Αρμενίας, Αζερμπαϊτζάν με την Ρωσία! Να μειώσει τις σχέσεις του με το Πακιστάν και να αγοράζει φυσικό αέριο και πετρέλαιο από τις εξορύξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, αφού πρώτα από όλα υπογράψει τις συμφωνίες του Αβραάμ και δεν ενοχλεί το Ισραήλ.
Αφού γίνουν αυτές οι συζητήσεις με την Τουρκία θα αποφασιστεί το δεύτερο μέρος στις αρχές Αυγούστου που 222 δισεκατομμυριούχοι θα μαζευτούν για να συζητήσουν για τα επερχόμενα και αν έχουν κλείσει οι συμφωνίες για να επενδύσουν στις εξορύξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και μετά στην Κεντρική Μεσόγειο Λιβύη κλπ. Μένει το επόμενο κομμάτι Αλβανίας, Μαυροβούνιο, Κροατία που θα αποφασιστεί και για αυτό η τύχη του. Δεν θα γίνουν όλα αμέσως αλλά σταδιακά. Τους συμφέρει η επένδυση στην Ανατολική Μεσόγειο, γιατί εκεί υπάρχουν τα περισσότερα κοιτάσματα. Παίσιος-προφητείες: η Ελλάδα έχει τρεις φορές περισσότερο πετρέλαιο από την Σαουδική Αραβία! Αποδείχτηκε με τους δορυφόρους νέας γενεάς και με τις γεωτρήσεις. Για αυτό και ο Τράμπ χτύπησε το Ιράν και ήθελε να διαλυθούν όλα τα αραβικά κράτη του κόλπου πολεμώντας μεταξύ τους για να βγουν τα κοιτάσματα από την Ανατολική Μεσόγειο και να ελέγχει την Κίνα, ενώ η Ρωσία θα διαλυθεί οικονομικά.
Όλα αυτά τα έχω γράψει πριν συμβούν, εξηγώντας τους λόγους που θα συμβούν αναλυτικά. Ο Μητσοτάκης δεν ξέρει τι τον περιμένει και το χειρότερο είναι πως ο Ελληνικός Λαός δεν ξέρει τι τον περιμένει. Τα ΜΜΕ δεν ασχολούνται, βάζουν ειδήσεις τις κακίας ώρας, η αντιπολίτευση κοιμάται όρθια ως συνήθως και τρέμει μην γίνουν εκλογές! Η Καρυστιανού φταίει που δεν ξέρει που της πάνε τα τέσσερα και φεύγουν όλοι από το κόμμα της! Ο Τσίπρας θα μας σώσει που παρά τρίχα να βγούμε από το ευρώ και να έχουν διαλυθεί τα πάντα στην Ελλάδα! Όλοι θα μας σώσουν που δεν έχουν διαβάσει μια γεωπολιτική ανάλυση στην ζωή τους. Σαν τον Ντόκο που είναι οι γεωπολιτικές του αναλύσεις; Πως συμβουλεύει τον Πρωθυπουργό με τι προσόντα; Να μην γράψω ότι άκουσα από έναν ταξιτζή της Αθήνας για μέντιουμ και χαρτορίχτρες για να μας πουν το μέλλον.
Αν δεν υπογράψει αυτά που θέλουν οι ΗΠΑ, η κυβέρνηση της ΝΔ θα πέσει! Αυτό αναμένετε τέλος Αυγούστου-μέχρι τον Οκτώβριο. Αν δεν υπογράψει αυτά που θέλουν οι ΗΠΑ ο Ερντογάν θα χάσει το κεφάλι του με πραξικόπημα. 'Έλα όμως εδώ που μπαίνουν σφήνα η MI6 και η Βρετανία που δεν θέλουν να μπει η Κύπρος στο ΝΑΤΟ! Λένε στον Ερντογάν μην υπογράφεις εμείς εδώ είμαστε για αυτό και έκλεισαν, συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας με την Τουρκία οι Βρετανοί. Θα φάνε τον Ερντογάν με πραξικόπημα, θα γίνουν όργια στην Ελλάδα και ξαφνικά θα αλλάξουν όλα σε μια στιγμή. Με τον μεγάλο σεισμό στην Ελλάδα, την έξοδο από το ΝΑΤΟ της Τουρκίας και την επίθεση σε Ελλάδα και Κύπρο. Αυτά λένε οι Προφητείες και εσύ ένας τόσο πολύ έξυπνος άνθρωπος τις πιστεύεις; Μα σας έγραψα ανάλυση γιατί θα συμβούν όλα αυτά που τυγχάνει να συμφωνούν με τις Προφητείες.
Ξυπνήστε επιτέλους δεν λέω ποτέ αυτό είπαν οι Προφητείες, λέω πως συμφωνούν με τις γεωπολιτικές αναλύσεις και από ότι φαίνεται θα γίνουν πραγματικότητα. Προσευχή και πίστη στον τριαδικό Θεό μας στον Ιησού Χριστό! Όπως είπε ένας γέροντας αν μετανοούσαμε ο σεισμός θα ήταν πολύ μικρότερος σε ισχύ και θα πληρώσουμε για τα σαρκικά μας πάθη, την παραφύση συνουσία, τα διαζύγια, οι πολιτικοί γάμοι, τα σύμφωνα συμβίωσης, οι γάμοι ομοφυλοφίλων και τα εκατομμύρια εκτρώσεις. Δεν θα γράψω τίποτα άλλο αν δεν έχω νέα να σας μεταφέρω.
Η συνέχεια του άρθρου
(DEFENCE SECURITY ASIA) — Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υπέδειξε ότι η Ουάσινγκτον θα μπορούσε να αποκαταστήσει τη συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα Joint Strike Fighter F-35, πυροδοτώντας άμεσους γεωπολιτικούς επανυπολογισμούς σε ολόκληρο το ΝΑΤΟ, επειδή η πρόταση αμφισβητεί επτά χρόνια πολιτικής της συμμαχίας που επικεντρώνεται στις κυρώσεις, την τεχνολογική ασφάλεια και τη στρατηγική δυσπιστία γύρω από το ρωσικής κατασκευής σύστημα αεράμυνας S-400 της Άγκυρας.
Τα σχόλια του Τραμπ πριν από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα στις 7-8 Ιουλίου έφεραν το ισχυρότερο μήνυμα μέχρι στιγμής ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να καταργήσουν τους περιορισμούς του Νόμου για την Αντιμετώπιση των Αντιπάλων της Αμερικής μέσω Κυρώσεων (CAATSA) που επιβλήθηκαν κατά τη διάρκεια της πρώτης διοίκησής του, αφού η Τουρκία απέκτησε το σύστημα αεράμυνας S-400 Triumf από τη Ρωσία.
Η προτεινόμενη ανατροπή έθεσε αμέσως ερωτήματα σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του ΝΑΤΟ, την ασφάλεια των μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς και τη συνοχή της συμμαχίας, επειδή η Τουρκία παραμένει γεωγραφικά απαραίτητη για τα θέατρα επιχειρήσεων της Μαύρης Θάλασσας, της Ανατολικής Μεσογείου, της Μέσης Ανατολής και του Καυκάσου, παρά τις επίμονες εντάσεις με αρκετούς δυτικούς εταίρους.

Ο Τραμπ φέρεται να είπε στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ότι η επιστροφή της Άγκυρας στο πολυεθνικό πρόγραμμα stealth μαχητικών ήταν «κάτι που σίγουρα θα εξετάζαμε» και αντιπροσώπευε «μια απόφαση που θα λάβουμε», σηματοδοτώντας μια ασυνήθιστα άμεση πολιτική δέσμευση πριν ολοκληρωθούν οι επίσημες διαδικασίες αξιολόγησης μεταξύ των υπηρεσιών.
Ο χρόνος έχει στρατηγική σημασία, επειδή η Ουάσινγκτον επιδιώκει ταυτόχρονα ισχυρότερη ενσωμάτωση της θέσης των δυνάμεων του ΝΑΤΟ έναντι της Ρωσίας, ενώ παράλληλα προσπαθεί να διατηρήσει την επιχειρησιακή επιρροή της στην ταχέως αναπτυσσόμενη εγχώρια αεροδιαστημική βιομηχανία της Τουρκίας και στην ολοένα και πιο αυτόνομη στρατηγική προμηθειών άμυνας.
Η Τουρκία αρχικά σχεδίαζε να προμηθευτεί περίπου 100 stealth μαχητικά F-35A, ενώ ταυτόχρονα θα κατασκεύαζε κρίσιμες δομές ατράκτου, συγκροτήματα συστήματος προσγείωσης, οθόνες πιλοτηρίου και εξαρτήματα κινητήρα, πριν η αποβολή της από το πρόγραμμα διαταράξει δισεκατομμύρια δολάρια σε προβλεπόμενες ροές βιομηχανικών εσόδων.
Έξι αεροσκάφη F-35A τουρκικής ιδιοκτησίας παραμένουν αποθηκευμένα στις Ηνωμένες Πολιτείες μετά την απομάκρυνση της Άγκυρας από το πρόγραμμα, δημιουργώντας ένα αδρανές στρατιωτικό περιουσιακό στοιχείο του οποίου η ανεπίλυτη κατάσταση συνεχίζει να συμβολίζει την ευρύτερη κατάρρευση της αμερικανοτουρκικής αμυντικής συνεργασίας από τότε που εμφανίστηκε η κρίση απόκτησης των S-400 κατά τη διάρκεια της προηγούμενης προεδρίας του Τραμπ.
Ο Τραμπ δήλωσε επιπλέον ότι η Ουάσινγκτον σκόπευε να άρει τις κυρώσεις κατά της Τουρκίας επειδή «δεν θέλουμε να επιβάλουμε κυρώσεις σε φίλους», υποδεικνύοντας ότι ο Λευκός Οίκος θα μπορούσε να δώσει προτεραιότητα στην πολιτική αναδιάταξη και τη διαχείριση της συμμαχίας έναντι προηγούμενων ανησυχιών σχετικά με τις ευκαιρίες εκμετάλλευσης των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών κατά των τεχνολογιών χαμηλής παρατηρησιμότητας των F-35.
Η ανανεωμένη σχέση Τραμπ-Ερντογάν συμπίπτει επίσης με την έγκριση από την Ουάσινγκτον των πακέτων πωλήσεων και εκσυγχρονισμού των F-16 Block 70 για την Τουρκία, παράλληλα με την κοινοποίηση του Κογκρέσου σχετικά με τις εξαγωγές κινητήρων F110 που υποστηρίζουν το εγχώρια αναπτυγμένο πρόγραμμα μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς KAAN της Άγκυρας.
Οι αναλυτές βλέπουν όλο και περισσότερο την προτεινόμενη προσπάθεια αποκατάστασης των F-35 ως μέρος μιας ευρύτερης αμερικανικής στρατηγικής που στοχεύει στην αποτροπή της Τουρκίας από το να εμβαθύνει τη μακροπρόθεσμη αμυντική-βιομηχανική εξάρτηση από τη Ρωσία και την Κίνα, ενώ ταυτόχρονα επαναβεβαιώνει τη δυτική επιρροή στην μελλοντική πορεία εκσυγχρονισμού των δυνάμεων της Άγκυρας.
Η συζήτηση επεκτείνεται τώρα πέρα από την προμήθεια μαχητικών, επειδή το αποτέλεσμα θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει την αρχιτεκτονική κοινής χρήσης τεχνολογίας του ΝΑΤΟ, τις αρχές ολοκλήρωσης των διοικητικών συμμαχιών και τη συλλογική προσέγγιση προς τα μέλη, εξισορροπώντας ταυτόχρονα τις δυτικές δεσμεύσεις ασφαλείας παράλληλα με τις στρατηγικές συνεργασίες με τη Μόσχα και το Πεκίνο.
Συνεπώς, η σύνοδος κορυφής στην Άγκυρα αντιπροσωπεύει κάτι περισσότερο από μια απλή διμερή διπλωματία, επειδή οποιαδήποτε απόφαση σχετικά με την πρόσβαση των τουρκικών F-35 θα επηρέαζε την αποτροπή στην Ανατολική Μεσόγειο, τις ισορροπίες αεροπορικής ισχύος στη Μαύρη Θάλασσα, τους περιφερειακούς στρατιωτικούς υπολογισμούς του Ισραήλ και τη μελλοντική αξιοπιστία του ΝΑΤΟ όσον αφορά την επιβολή κυρώσεων κατά των συμμαχικών μελών.
Η κρίση των S-400 εξακολουθεί να καθορίζει το έλλειμμα στρατηγικής εμπιστοσύνης του ΝΑΤΟ
Το κεντρικό εμπόδιο παραμένει η συνεχιζόμενη κατοχή από την Τουρκία του ρωσικής κατασκευής συστήματος αεράμυνας S-400 Triumf, το οποίο η Ουάσινγκτον προηγουμένως υποστήριζε ότι θα μπορούσε να συλλέγει ευαίσθητες ηλεκτρονικές πληροφορίες σχετικά με τις υπογραφές ραντάρ των F-35, την αρχιτεκτονική ολοκλήρωσης συστημάτων αποστολών και τα πρωτόκολλα ανταλλαγής τακτικών δεδομένων του ΝΑΤΟ κατά τη διάρκεια συνδυασμένων επιχειρησιακών αναπτύξεων.
Η αρχική θέση του Λευκού Οίκου δήλωνε ότι «τα F-35 δεν μπορούν να συνυπάρχουν με μια ρωσική πλατφόρμα συλλογής πληροφοριών», αντανακλώντας τις μακροχρόνιες ανησυχίες του Πενταγώνου ότι η Μόσχα θα μπορούσε να εκμεταλλευτεί τους τουρκικούς χειριστές S-400 για να μελετήσει τα προφίλ διείσδυσης μυστικότητας πέμπτης γενιάς και τα τρωτά σημεία του ηλεκτρονικού πολέμου υπό ρεαλιστικές επιχειρησιακές συνθήκες.
Οι Αμερικανοί αμυντικοί σχεδιαστές φοβόντουσαν ιδιαίτερα ότι η επαναλαμβανόμενη έκθεση μεταξύ των τουρκικών ραντάρ S-400 και της πτητικής δραστηριότητας των F-35 θα μπορούσε να δημιουργήσει εξαιρετικά πολύτιμες βιβλιοθήκες υπογραφών που θα επέτρεπαν στη Ρωσία να βελτιώσει τους αλγόριθμους παρακολούθησης, τα περιβλήματα εμπλοκής και το δόγμα της αντι-stealth κατά των δυτικών μαχητικών αεροσκαφών σε πολλαπλά θέατρα.
Αυτοί οι φόβοι ήταν επιτακτικοί επειδή η Τουρκία σκόπευε να ενσωματώσει το F-35 στις επιχειρησιακές δομές του ΝΑΤΟ που εκτείνονται στην Ανατολική Μεσόγειο, τη Συρία, τη Μαύρη Θάλασσα και το Αιγαίο Πέλαγος, εκθέτοντας ενδεχομένως τα συμμαχικά πρότυπα σχεδιασμού αποστολών και τις μεθοδολογίες σύντηξης αισθητήρων σε έμμεσες ρωσικές ευκαιρίες τεχνικής παρατήρησης.
Ως εκ τούτου, οι Ηνωμένες Πολιτείες απέσυραν την Τουρκία από το πολυεθνικό πρόγραμμα κατά τη διάρκεια του 2019, ενώ επέβαλαν κυρώσεις CAATSA, δημιουργώντας μια από τις πιο σοβαρές ενδοσυμμαχικές αμυντικές ρήξεις στην ιστορία του ΝΑΤΟ μετά τον Ψυχρό Πόλεμο, παρά το γεγονός ότι η Άγκυρα παρέμεινε μία από τις μεγαλύτερες στρατιωτικές δυνάμεις της συμμαχίας.
Η Τουρκία απέρριπτε επανειλημμένα τις κατηγορίες ότι οι S-400 απειλούσαν την αρχιτεκτονική ασφαλείας του ΝΑΤΟ, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα χρειαζόταν ανεξάρτητες δυνατότητες αεράμυνας μεγάλου βεληνεκούς, αφού προηγούμενες προσπάθειες απόκτησης πυραυλικών συστημάτων Patriot από τις Ηνωμένες Πολιτείες απέτυχαν εν μέσω τιμολόγησης, μεταφοράς τεχνολογίας και πολιτικών διαφωνιών.
Τούρκοι αξιωματούχοι επέμειναν επιπλέον ότι οι μηχανισμοί τεχνικού διαχωρισμού θα μπορούσαν να αποτρέψουν τους κινδύνους διαλειτουργικότητας μεταξύ των S-400 και των συστημάτων του ΝΑΤΟ, αν και Αμερικανοί αξιωματούχοι άμυνας υποστήριξαν επανειλημμένα ότι η ίδια η συνύπαρξη δημιούργησε απαράδεκτα τρωτά σημεία στις πληροφορίες, ανεξάρτητα από τις διαδικασίες επιχειρησιακού διαχωρισμού που εφάρμοσε η Άγκυρα.
Η διαμάχη επιτάχυνε την επιδίωξη της Τουρκίας για στρατηγική αυτονομία μέσω εγχώριων προγραμμάτων εκσυγχρονισμού του στρατού, συμπεριλαμβανομένου του stealth μαχητικού KAAN, των μη επανδρωμένων συστημάτων ANKA, της ανάπτυξης πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς και των διευρυμένων δυνατοτήτων ηλεκτρονικού πολέμου που αποσκοπούσαν στη μείωση της μελλοντικής εξάρτησης από απρόβλεπτες δυτικές πολιτικές εξαγωγών.
Η διαφοροποιημένη στάση της Άγκυρας στον τομέα των προμηθειών στη συνέχεια ενέτεινε τις ανησυχίες μεταξύ αρκετών μελών του ΝΑΤΟ σχετικά με τον μακροπρόθεσμο στρατηγικό προσανατολισμό της Τουρκίας, ιδίως καθώς οι τουρκικές αμυντικές βιομηχανίες αύξησαν τη συνεργασία με τη Ρωσία, την Κίνα, το Πακιστάν και τα κράτη του Κόλπου σε τομείς αεροδιαστημικής, ναυτικής και πυραυλικής τεχνολογίας.
Η προθυμία του Τραμπ να επανεξετάσει το ζήτημα αντιπροσωπεύει επομένως ένα δυνητικά μετασχηματιστικό γεωπολιτικό στοίχημα, επειδή η Ουάσινγκτον θα μπορούσε να δώσει προτεραιότητα στην αναδιάταξη της συμμαχίας και την περιφερειακή στρατιωτική πρόσβαση έναντι της αυστηρής τήρησης των προηγούμενων κόκκινων γραμμών ασφαλείας που περιβάλλουν τις αμυντικές υποδομές ρωσικής προέλευσης που είναι ενσωματωμένες εντός του εδάφους του ΝΑΤΟ.

Το Κογκρέσο και το Ισραήλ θα μπορούσαν να εμποδίσουν οποιαδήποτε ταχεία ανατροπή των F-35
Παρά τις πολιτικές σημάνσεις του Τραμπ, παραμένουν σημαντικά νομικά εμπόδια, επειδή ο Νόμος περί Εθνικής Άμυνας του 2020 απαγορεύει ρητά τη μεταφορά αεροσκαφών F-35 ή συναφών τεχνολογιών στην Τουρκία, εκτός εάν η κυβέρνηση πιστοποιήσει ότι η Άγκυρα δεν κατέχει πλέον το σύστημα αεράμυνας S-400.
Αυτή η απαίτηση πιστοποίησης δημιουργεί ουσιαστικά ένα νομοθετικό σημείο στραγγαλισμού ικανό να καθυστερήσει ή να μπλοκάρει εντελώς οποιαδήποτε διαδικασία αποκατάστασης, ειδικά δεδομένου του συνεχιζόμενου δικομματικού σκεπτικισμού εντός του Κογκρέσου σχετικά με τις περιφερειακές πολιτικές της Τουρκίας, τη δημοκρατική πορεία και τις αμυντικές σχέσεις που αφορούν τη Ρωσία και την Κίνα.
Αρκετοί ισχυροί Ρεπουμπλικάνοι και Δημοκρατικοί νομοθέτες υποστήριξαν προηγουμένως ότι η άδεια πρόσβασης της Τουρκίας στα F-35 ενώ τα S-400 παραμένουν λειτουργικά θα υπονόμευε την αξιοπιστία των αμερικανικών κυρώσεων και θα αποδυνάμωνε την αποτροπή μελλοντικών συμμαχικών αποκτήσεων ευαίσθητων ρωσικών στρατιωτικών τεχνολογιών.
Η αντίσταση του Κογκρέσου αντανακλά επιπλέον την ευρύτερη ανησυχία σχετικά με την ολοένα και πιο δυναμική περιφερειακή στάση της Τουρκίας σε όλη τη Συρία, τη Λιβύη, την Ανατολική Μεσόγειο και τον Νότιο Καύκασο, όπου οι στρατιωτικές παρεμβάσεις της Άγκυρας περιστασιακά αποκλίνουν από τις ευρύτερες στρατηγικές προτεραιότητες του ΝΑΤΟ και τους μηχανισμούς οικοδόμησης συναίνεσης της συμμαχίας.
Η ισραηλινή αντίθεση έχει αναδειχθεί ως μια ακόμη σημαντική επιπλοκή, επειδή ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου επέκρινε δημόσια την προοπτική της Τουρκίας να αποκτήσει προηγμένα μαχητικά αεροσκάφη stealth ικανά να αλλάξουν τις περιφερειακές στρατιωτικές ισορροπίες και να αμφισβητήσουν το μακροχρόνιο δόγμα ποιοτικού στρατιωτικού πλεονεκτήματος του Ισραήλ.
Οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι ασφαλείας φέρονται να ανησυχούν ότι η ρητορική της τουρκικής ηγεσίας προς το Ισραήλ, σε συνδυασμό με την υποστήριξη της Άγκυρας για τους παλαιστινιακούς σκοπούς και τις αυξανόμενες εκστρατευτικές στρατιωτικές δυνατότητες, θα μπορούσε τελικά να περιπλέξει τους υπολογισμούς της ισραηλινής αεροπορικής υπεροχής σε όλο το επιχειρησιακό περιβάλλον της Ανατολικής Μεσογείου.
Η κριτική των συντακτών από ισχυρά αμερικανικά συντηρητικά μέσα ενημέρωσης έχει επίσης εντείνει την πίεση κατά της πρότασης, με αρκετούς σχολιαστές να προειδοποιούν ότι η επιβράβευση της Τουρκίας παρά τα ανεπίλυτα ζητήματα των S-400 θα μπορούσε να ενθαρρύνει τη συναλλακτική συμπεριφορά της συμμαχίας, υπονομεύοντας τη μακροπρόθεσμη στρατηγική πειθαρχία του ΝΑΤΟ και τους κανόνες προστασίας της τεχνολογίας.
Οι επικριτές υποστηρίζουν περαιτέρω ότι η επανεισδοχή της Τουρκίας θα μπορούσε να δημιουργήσει επικίνδυνα προηγούμενα που θα επιτρέψουν στα συμμαχικά κράτη να αγοράζουν ταυτόχρονα ρωσικά στρατηγικά συστήματα, ενώ παράλληλα αναμένουν συνεχή πρόσβαση στα πιο ευαίσθητα μαχητικά αεροσκάφη της Αμερικής, τις σουίτες ηλεκτρονικού πολέμου και τις δικτυοκεντρικές στρατιωτικές τεχνολογίες.
Η διαμάχη, επομένως, εκτείνεται πέρα από τη διμερή διπλωματία, επειδή η τελική απόφαση θα επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο η Ουάσιγκτον εξισορροπεί τη συνοχή της συμμαχίας, την αξιοπιστία της επιβολής των κυρώσεων, τον στρατηγικό πραγματισμό και τις περιφερειακές προτεραιότητες αποτροπής κατά τη διάρκεια ενός ολοένα και πιο κατακερματισμένου πολυπολικού περιβάλλοντος ασφαλείας που κυριαρχείται από τον τεχνολογικό ανταγωνισμό.
Οποιαδήποτε αντιπαράθεση στο Κογκρέσο σχετικά με την πρόσβαση των τουρκικών F-35 θα μπορούσε επίσης να συνδεθεί με ευρύτερες διαμάχες για την κατανομή των βαρών του ΝΑΤΟ, τις απαιτήσεις του Τραμπ για αυξημένες αμυντικές δαπάνες της συμμαχίας και ευρύτερες συζητήσεις σχετικά με τις μελλοντικές δεσμεύσεις ασφαλείας της Αμερικής σε όλη την Ευρώπη και το στρατηγικό θέατρο Ινδο-Ειρηνικού.
KAAN, F-16 και οι Επεκτεινόμενες Αεροδιαστημικές Φιλοδοξίες της Τουρκίας
Η επιθετική επιδίωξη των εγχώριων αεροδιαστημικών δυνατοτήτων της Τουρκίας μεταβάλλει σημαντικά το στρατηγικό πλαίσιο γύρω από τη συζήτηση για τα F-35, επειδή η Άγκυρα διαθέτει πλέον εναλλακτικές οδούς προς την ανάπτυξη μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς σε σύγκριση με τη θέση της κατά την αρχική απόφαση απέλασης του 2019.
Το εγχώρια αναπτυγμένο πρόγραμμα stealth μαχητικών KAAN αντιπροσωπεύει το κεντρικό στοιχείο των φιλοδοξιών εκσυγχρονισμού του στρατού της Τουρκίας, συνδυάζοντας προηγμένες τεχνολογίες ραντάρ AESA, μειωμένη παρατηρήσιμη διαμόρφωση, ενσωμάτωση πολέμου με επίκεντρο το δίκτυο και στόχους προβολής δύναμης μεγάλης εμβέλειας που υποστηρίζουν τις ευρύτερες περιφερειακές φιλοδοξίες ισχύος της Άγκυρας.
Η πρόσφατη ειδοποίηση της Ουάσινγκτον προς το Κογκρέσο σχετικά με τις εξαγωγές κινητήρων F110 για το πρόγραμμα KAAN δείχνει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ήδη αναγνωρίζουν ότι η αεροδιαστημική πορεία της Τουρκίας δεν μπορεί εύκολα να περιοριστεί μόνο μέσω τιμωρητικών μέτρων χωρίς να διακινδυνεύσει ευρύτερη στρατηγική αποδέσμευση από τα αμυντικά-βιομηχανικά οικοσυστήματα του ΝΑΤΟ.
Το πακέτο προμήθειας F-16 Block 70 που είχε εγκριθεί προηγουμένως για την Τουρκία μείωσε επίσης την άμεση επιχειρησιακή πίεση στην Τουρκική Πολεμική Αεροπορία, επιτρέποντας προσωρινά στην Άγκυρα να διατηρήσει την ετοιμότητα της μαχητικής αεροπορίας, ενώ παράλληλα επιδιώκει την εγχώρια ανάπτυξη μαχητικών επόμενης γενιάς και πρωτοβουλίες συνεργασίας μη επανδρωμένων μαχητικών αεροσκαφών.
Ωστόσο, οι Τούρκοι αξιωματούχοι εξακολουθούν να θεωρούν την πρόσβαση στο F-35 ως στρατηγικά πολύτιμη, επειδή η πλατφόρμα παρέχει απαράμιλλη σύντηξη αισθητήρων, επιβιωσιμότητα, ενσωμάτωση ηλεκτρονικού πολέμου και πλεονεκτήματα διαλειτουργικότητας του ΝΑΤΟ που δεν είναι διαθέσιμα μέσω αναβαθμισμένων μαχητικών τέταρτης γενιάς ή αναδυόμενων εγχώριων πλατφορμών που βρίσκονται σε στάδιο αναπτυξιακής ωρίμανσης φάσεις.
Η επανένταξη στο πρόγραμμα θα αποκαθιστούσε επιπλέον τις τουρκικές αμυντικές βιομηχανίες σε παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού αεροδιαστημικής υψηλής αξίας, δημιουργώντας δισεκατομμύρια σε έσοδα από την κατασκευή, τεχνολογικές δευτερογενείς επιπτώσεις και ευκαιρίες ανάπτυξης προηγμένου εργατικού δυναμικού που υποστηρίζουν τις μακροπρόθεσμες φιλοδοξίες της Άγκυρας για ανταγωνιστικότητα στις εξαγωγές άμυνας.
Η γεωγραφία της Τουρκίας ενισχύει περαιτέρω την επιχειρησιακή σημασία των προηγμένων μαχητικών αεροσκαφών, επειδή η Άγκυρα παρακολουθεί ταυτόχρονα τη ρωσική ναυτική δραστηριότητα στη Μαύρη Θάλασσα, τον πολλαπλασιασμό των ιρανικών πυραύλων, την αστάθεια της Συρίας, τις ενεργειακές διαφορές στην Ανατολική Μεσόγειο και τις πιθανές δυναμικές κλιμάκωσης που αφορούν την Ελλάδα και την Κύπρο.
Η Τουρκική Πολεμική Αεροπορία, επομένως, επιδιώκει ολοένα και περισσότερο μια μικτή δομή δυνάμεων που ενσωματώνει τον εκσυγχρονισμό των F-16, την ανάπτυξη KAAN, τις ιδέες μη επανδρωμένων πιστών πτερύγων, τα προηγμένα μέσα ηλεκτρονικού πολέμου και ενδεχομένως τις αποκατεστημένες δυνατότητες των F-35, ικανές να υποστηρίξουν ταυτόχρονα πολυτομεακές επιχειρήσεις σε πολλά επικαλυπτόμενα περιφερειακά θέατρα.
Οι Αμερικανοί υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής κατανοούν επίσης ότι ο επ' αόριστον αποκλεισμός της Τουρκίας από τα δυτικά οικοσυστήματα πέμπτης γενιάς θα μπορούσε να επιταχύνει το ενδιαφέρον της Άγκυρας για εναλλακτικές στρατηγικές συνεργασίες που αφορούν κινεζικές αεροδιαστημικές τεχνολογίες ή διευρυμένες συμφωνίες αμυντικής-βιομηχανικής συνεργασίας με τη Ρωσία, παρά τις συνεχιζόμενες γεωπολιτικές εντάσεις μεταξύ των δύο χωρών.
Η προκύπτουσα στρατηγική εξίσωση δημιουργεί ισχυρά κίνητρα για συμβιβασμό, επειδή η Ουάσινγκτον κινδυνεύει να χάσει μακροπρόθεσμη επιρροή σε ένα από τα πιο στρατιωτικά ικανά μέλη του ΝΑΤΟ, ενώ η Τουρκία κινδυνεύει να μειώσει τη διαλειτουργικότητα και την τεχνολογική ολοκλήρωση εντός της ευρύτερης αρχιτεκτονικής της Δυτικής συμμαχίας που ορίζει τα σύγχρονα δόγματα πολέμου υψηλής έντασης.
Διακυβεύεται η Συνοχή του ΝΑΤΟ και η Στάση των Δυνάμεων της Μαύρης Θάλασσας
Η προτεινόμενη αποκατάσταση της πρόσβασης των τουρκικών F-35 έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης ανησυχίας του ΝΑΤΟ σχετικά με την ασφάλεια της Μαύρης Θάλασσας, τις προσαρμογές της στάσης των ρωσικών δυνάμεων και τις απαιτήσεις ετοιμότητας της συμμαχίας μετά από τη διαρκή γεωπολιτική αστάθεια σε όλη την Ανατολική Ευρώπη και τον ευρύτερο στρατηγικό διάδρομο της Ευρασίας.
Η Τουρκία καταλαμβάνει μια μοναδικά κρίσιμη γεωγραφική θέση που ελέγχει την πρόσβαση μέσω των στενών του Βοσπόρου και των Δαρδανελίων, καθιστώντας την Άγκυρα απαραίτητη για τη θαλάσσια εφοδιαστική του ΝΑΤΟ, τον σχεδιασμό ναυτικής ενίσχυσης, τις δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών και τις περιφερειακές επιχειρήσεις προβολής ισχύος που αφορούν το επιχειρησιακό θέατρο της Μαύρης Θάλασσας.
Οι Αμερικανοί στρατηγικοί αναλυτές αναγνωρίζουν όλο και περισσότερο ότι η αποξένωση της Τουρκίας κατά τη διάρκεια παρατεταμένης αντιπαράθεσης με τη Ρωσία κινδυνεύει να αποδυναμώσει τη νοτιοανατολική πλευρά του ΝΑΤΟ ακριβώς τη στιγμή που οι σχεδιαστές της συμμαχίας επιδιώκουν ισχυρότερο ολοκληρωμένο συντονισμό αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας που εκτείνεται στη Ρουμανία, τη Βουλγαρία, την Πολωνία και τον χώρο μάχης της Ανατολικής Μεσογείου.
Η αποκατάσταση της πρόσβασης της Τουρκίας σε μαχητικά αεροσκάφη πέμπτης γενιάς θα μπορούσε επομένως να ενισχύσει την κατανεμημένη stealth αεροπορική παρουσία του ΝΑΤΟ κοντά στις νότιες προσεγγίσεις της Ρωσίας, ενισχύοντας ταυτόχρονα τις συμμαχικές δυνατότητες κρούσης, πληροφοριών-επιτήρησης-αναγνώρισης και ηλεκτρονικού πολέμου σε όλα τα αμφισβητούμενα θαλάσσια και παράκτια επιχειρησιακά περιβάλλοντα.
Ωστόσο, πολλά μέλη του ΝΑΤΟ εξακολουθούν να ανησυχούν βαθιά ότι η προσαρμογή της Άγκυρας, παρά την ανεπίλυτη ιδιοκτησία των S-400, θα μπορούσε να υπονομεύσει τις αρχές ασφάλειας της τεχνολογίας της συμμαχίας και να δημιουργήσει ρήγματα σχετικά με τα συλλογικά πρότυπα επιβολής που περιβάλλουν τη ρωσική αμυντική συνεργασία εντός των θεσμικών δομών του ΝΑΤΟ.
Η συζήτηση αντικατοπτρίζει κατά συνέπεια ευρύτερες εντάσεις της συμμαχίας μεταξύ στρατηγικού πραγματισμού και κανονιστικής συνέπειας, επειδή το ΝΑΤΟ απαιτεί όλο και περισσότερο την τουρκική στρατιωτική ικανότητα, ενώ ταυτόχρονα αμφισβητεί την αξιοπιστία της Άγκυρας όσον αφορά τη δημοκρατική διακυβέρνηση, την περιφερειακή διπλωματία και τις μακροπρόθεσμες προτιμήσεις γεωπολιτικής ευθυγράμμισης.
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι άμυνας ανησυχούν επίσης ότι οι γρήγορες αμερικανικές παραχωρήσεις προς την Τουρκία θα μπορούσαν να περιθωριοποιήσουν τους συμμαχικούς μηχανισμούς διαβούλευσης, ενισχύοντας τις αντιλήψεις ότι οι σημαντικές αποφάσεις της συμμαχίας εξαρτώνται όλο και περισσότερο από την εξατομικευμένη συναλλακτική διπλωματία σε επίπεδο ηγετών και όχι από τις θεσμικές διαδικασίες οικοδόμησης συναίνεσης που παραδοσιακά καθοδηγούν τον στρατηγικό συντονισμό του ΝΑΤΟ.
Το προσωπικό διπλωματικό στυλ του Τραμπ αποτελεί επομένως μια σημαντική μεταβλητή που διαμορφώνει τους υπολογισμούς της συμμαχίας, επειδή η άμεση εμπλοκή του με τον Ερντογάν φαίνεται να έχει σχεδιαστεί για να επιταχύνει την διμερή προσέγγιση, παρακάμπτοντας παράλληλα τις πιο αργές γραφειοκρατικές και κοινοβουλευτικές διαδικασίες που ιστορικά περιορίζουν τις σημαντικές ανατροπές της αμυντικής πολιτικής που αφορούν ευαίσθητες στρατιωτικές τεχνολογίες.
Το αποτέλεσμα μπορεί τελικά να καθορίσει εάν το ΝΑΤΟ εξελίσσεται προς έναν πιο ευέλικτο συνασπισμό ασφαλείας βασισμένο στα συμφέροντα, που ανέχεται μεγαλύτερη εσωτερική στρατηγική ποικιλομορφία ή διατηρεί αυστηρότερα πρότυπα που διέπουν την πρόσβαση στην τεχνολογία, τη συμμόρφωση με τις κυρώσεις και την ευθυγράμμιση των προμηθειών μεταξύ των κρατών μελών της συμμαχίας.
Για τους παγκόσμιους αμυντικούς σχεδιαστές που παρακολουθούν τη σύνοδο κορυφής της Άγκυρας, το ζήτημα του τουρκικού F-35 αντιπροσωπεύει όλο και περισσότερο μια δοκιμαστική περίπτωση που καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο οι δυτικές συμμαχίες προσαρμόζονται στις πολυπολικές πραγματικότητες ασφάλειας όπου η στρατηγική γεωγραφία, η φυσιογνωμία, η στρατιωτική ικανότητα και η πολιτική μόχλευση συχνά υπερτερούν των παραδοσιακών αρχών ιδεολογικής συνοχής.
Το στοίχημα του Τραμπ θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τη μελλοντική αρχιτεκτονική ασφάλειας του ΝΑΤΟ
Η προθυμία του Τραμπ να επανεξετάσει μια από τις πιο αμφιλεγόμενες αμυντικές διαμάχες από την προηγούμενη προεδρία του καταδεικνύει πόσο γρήγορα μπορούν να αλλάξουν οι γεωπολιτικοί υπολογισμοί όταν οι προτεραιότητες διαχείρισης της συμμαχίας συγκρούονται με τις εξελισσόμενες στρατιωτικές πραγματικότητες που περιβάλλουν τη Ρωσία, την Κίνα και το μεταβαλλόμενο στρατηγικό περιβάλλον του ΝΑΤΟ.
Η κυβέρνηση φέρεται να έχει ξεκινήσει συζητήσεις στα υπουργεία Εξωτερικών, Άμυνας και Οικονομικών σχετικά με τις οδούς άρσης των κυρώσεων CAATSA, υποδεικνύοντας ότι ο εσωτερικός σχεδιασμός πολιτικής εκτείνεται ήδη πέρα από τη συμβολική διπλωματία προς τα πρακτικά πλαίσια εφαρμογής που υποστηρίζουν την πιθανή επανένταξη της Τουρκίας.
Πιθανές προτάσεις λύσης φέρεται να περιλαμβάνουν τη μεταφορά των συστημάτων S-400 σε τρίτους, την αθέμιτη λειτουργία κρίσιμων εξαρτημάτων ή τη δημιουργία μηχανισμών επαλήθευσης που περιορίζουν την επιχειρησιακή ενεργοποίηση, αν και η Τουρκία ιστορικά αντιστάθηκε στην παράδοση δυνατοτήτων που θεωρούνταν σύμβολα κυρίαρχης στρατηγικής ανεξαρτησίας.
Η αντίσταση της Άγκυρας πηγάζει εν μέρει από εσωτερικές πολιτικές σκέψεις, επειδή η εγκατάλειψη των S-400 χωρίς ουσιαστικές παραχωρήσεις θα μπορούσε να φαίνεται στρατηγικά ταπεινωτική μετά από χρόνια υπεράσπισης της απόκτησης ως απαραίτητης για την εθνική ασφάλεια της Τουρκίας και τις αρχές κυριαρχίας στις ανεξάρτητες αμυντικές προμήθειες.
Η ευρύτερη γεωπολιτική σημασία, ωστόσο, εκτείνεται πέρα από την ίδια την Τουρκία, επειδή οι Αμερικανοί σύμμαχοι παγκοσμίως παρακολουθούν στενά εάν η Ουάσιγκτον δίνει τελικά προτεραιότητα στη στρατηγική ευελιξία έναντι της αυστηρής επιβολής κυρώσεων κατά τη διαχείριση σύνθετων σχέσεων ασφαλείας που αφορούν τεχνολογικά ικανές περιφερειακές στρατιωτικές δυνάμεις.
Η Κίνα και η Ρωσία παρατηρούν ομοίως τις εξελίξεις, επειδή η επιτυχής επανένταξη της Τουρκίας θα μπορούσε να αποκαλύψει τρωτά σημεία εντός των μηχανισμών πειθαρχίας της Δυτικής Συμμαχίας, ενώ ταυτόχρονα θα καταδείκνυε τη διαρκή γεωπολιτική ελκυστικότητα των αμερικανικών stealth μαχητικών αεροσκαφών και των ευρύτερων δομών στρατιωτικής ολοκλήρωσης του ΝΑΤΟ.
Οι οικονομικές επιπτώσεις παραμένουν επίσης σημαντικές, επειδή η αποκατάσταση της τουρκικής βιομηχανικής συμμετοχής θα μπορούσε να ανακατευθύνει δισεκατομμύρια δολάρια σε συμβόλαια αεροδιαστημικής κατασκευής, συμφωνίες υποστήριξης logistics, επενδύσεις σε υποδομές υποστήριξης και μελλοντικές ευκαιρίες προμήθειας μαχητικών αεροσκαφών σε όλες τις διατλαντικές αλυσίδες εφοδιασμού άμυνας-βιομηχανίας.
Εάν εφαρμοστεί με επιτυχία, η επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35 θα άλλαζε σημαντικά τις ισορροπίες αεροπορικής ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο, συνδυάζοντας δυνατότητες stealth πλήγματος, προηγμένη σύντηξη αισθητήρων και ενσωμάτωση πολέμου με επίκεντρο το δίκτυο του ΝΑΤΟ με το ήδη εκτεταμένο περιφερειακό στρατιωτικό αποτύπωμα και το εκστρατευτικό επιχειρησιακό δόγμα της Άγκυρας.
Αντίστροφα, η αποτυχία να ξεπεραστεί η αντίσταση του Κογκρέσου ή να επιλυθούν οι ανησυχίες για την ασφάλεια των S-400 θα μπορούσε να εμβαθύνει τον τουρκικό σκεπτικισμό απέναντι στη δυτική αξιοπιστία, ενδεχομένως επιταχύνοντας την επιδίωξη της Άγκυρας για ανεξάρτητα αεροδιαστημικά οικοσυστήματα και διαφοροποιημένες στρατηγικές συνεργασίες πέρα από τις παραδοσιακές αμυντικές δομές του ΝΑΤΟ
. Η σύνοδος κορυφής της Άγκυρας σηματοδοτεί επομένως ένα δυνητικά ιστορικό σημείο καμπής, επειδή οι αποφάσεις που προκύπτουν από την προσέγγιση του Τραμπ προς τον Ερντογάν ενδέχεται να επαναπροσδιορίσουν όχι μόνο τις αμυντικές σχέσεις Τουρκίας-ΗΠΑ, αλλά και τη μελλοντική στρατηγική αρχιτεκτονική που διέπει τη συνοχή του ΝΑΤΟ, την τεχνολογική ασφάλεια και τις προτεραιότητες εκσυγχρονισμού των συμμαχικών στρατιωτικών δυνάμεων.
Αναμένουμε τα σχόλιά σας στο Twitter!